Where are the female professors?

Auteur: Maysa Mariposa
Leestijd: ca. 10 min.

OPINION OF THE AUTHOR – UNDIVIDED is not responsible for author’s opinions.

Nederlands onderaan.

ESSAY

Author: Maysa Mariposa
Reading time: ca. 10 min.

My goal this semester was to only choose electives with female or non-white professors. I felt quite done with all those white, cis-male, neurotypical professors that are miles away from my day-to-day reality. I knew very well that this intent was not going to be easy, but it appeared to be not only difficult but straight away impossible.

Out of the nine electives that I thought were quite interesting, only one was taught by a woman (based on the name and the profile picture, there are no personal pronouns indicating his/her/their chosen gender identity). Eight out of nice were (based on appearance) again white cis-males. So I had only one option, and no possibility to fulfil my intention.

Again I felt obliged to put energy and time in the visions and talks of white cis-male neurotypical middle-aged men who don’t even appear to be conscious about their own privilege. Frustrated I go through all professors of the whole series of twenty-one electives in my masters, and I discover that there are only three female professors, from which two are actual teachers and one is a fill-in. Three out of the twenty-one. And one out of the nine courses that interested me. Reasons enough to curse out loud.

I’m quite done with this. Last semester I went to a course of such a white cis-male professor (just writing professor will mostly do the image needed) and in the third class he said something which greatly affected me, in a way I couldn’t bring myself to go to his class anymore. For months I wanted to write an email, but finally I decided it was pointless, because who will listen to my voice.

This particular professor thought we should put all of our time in reading as much as possible, and working full-time for our studies. He said that we are lazy students and we don’t use our chances fully. This triggered me very much. What for him appeared to be invisible is that not every student has the same life chances as he had. Being able to study is not for everyone a given privilege. Most work besides their studies, from small to full-time. A lot of students have other care and household duties. Students do voluntary service, or have other artistic or sportive occupations that also ask for their time and energy, and deserve it just as much as their academic studies. Students can have difficult family situations, mental or physical health issues, visible impairments or invisible learning obstacles. The barriers he didn’t see or address, still exist for most of the students.

Then why don’t we have more female, or genderqueer, or neurodivergent, or black professors?

There are going to be more than enough women who would want to become professor, at first. Until they see the environment they will be part of and they stop feeling welcome, or feeling like they could belong there.

Stereotypical images about ‘the professor’ keep an implicit gender bias that discriminates and excludes. For everyone that doesn’t answer the image we have of ‘the professor’, the barriers are high. Not white, not cismale, not middle class, not hetero, not able-bodied, not able-minded etc.

In Flanders only a quart of the professors is female. For doctorants the gender proportions are more equal, it is only in the post-doctoral level that it is starting to seriously get disproportionate. Why does this happen? Stereotypical gender images. Can those female candidates combine their career as a professor with their family life? Can they handle a full aula? Questions that don’t come up with their male colleagues.[2]

At the KU Leuven is 70% of the personnel, 60% of the teachers, 65% of the main teachers, 70% of the professors and up to 80% of the full professors MALE. In reverse: that’s 30% – 40% – 35% – 30% and 20% FEMALE. [3]

Is there a gender problematic at the universities? Yes. Only, if you ask this question to men working at universities, they will mostly deny this. An enquete at the Centre of Gender Studies (2011) showed that the majority of male personnel at the UGent thought that men and women were treated equally; but half of the female postdocs had the feeling that they experiences more obstacles than their male colleages, and that they were less frequently asked for projects and congresses than their male colleagues with similar expertise.[4]

Privilege is invisible for the ones who own it. That blindness is disturbing. Change will start with listening to the ones who lost faith in their own voices.

[Note: this opinion is written in february 2020 and edited in february 2021.]

Bibliography

[1] https://www.knack.be/nieuws/belgie/vandaag-zijn-vrouwelijke-professoren-nog-steeds-in-de-minderheid-er-is-nochtans-geen-gebrek-aan-talent/article-opinion-1427743.html

[2] https://www.standaard.be/cnt/dmf20190211_04168510

[3] https://www.kuleuven.be/diversiteit/feiten-en-cijfers-1/Cijfers_en_acties?fbclid=IwAR0BYeOmMI4Og8Xaz7zZqE49X1kSFiqW_NsrO7MDdRl8zH554MsPbKxUiV8

[4] https://www.ugent.be/nl/univgent/waarvoor-staat-ugent/diversiteit-en-gender/gender/historiek-van-het-universitair-genderbeleid#8–glazen-plafond

Moderne Etnische Vrouw In De Klas

Vrouwelijke professoren

Mijn doel dit semester was om alleen keuzevakken van vrouwelijke docenten te nemen, of eventueel van niet-witte mannen. Ik had genoeg van al die witte, cis-mannelijke neurotypische professoren die ver van mijn realiteit staan. Ik wist wel dat mijn voornemen niet zo eenvoudig ging zijn. Maar mijn doel bleek niet alleen moeilijk, eerder totaal onmogelijk.

Van de negen keuzevakken die me interesseerden, werd er slechts één gedoceerd door een vrouw. Acht van de negen waren opnieuw witte mannen. Hoe kan ik mijn drie keuzevakken vullen volgens mijn voornemen als er maar één optie is?

Opnieuw ben ik verplicht mijn tijd en energie te steken in het gepraat en de visies van witte cis-mannen van middelbare leeftijd die zich niet eens bewust zijn van hun privilege. Gefrustreerd ga ik alle docenten van het volledige pakket aan éénentwintig keuzevakken af en ontdek dat er maar drie vrouwelijke docentes zijn, waarvan twee docentes en één plaatsvervanger.

Drie van de één-en-twintig. En één van de negen vakken die mij aanspreken. Ik wil dit echt niet meer. Vorig semester volgde ik een vak van zo’n witte, mannelijke professor (ik kan ook gewoon professor schrijven, en iedereen zal spontaan eenzelfde beeld krijgen) en in de derde les deed hij een uitspraak die me zo kwetste en intens irriteerde dat ik niet meer naar zijn les kon gaan. Maandenlang wou ik een mail schrijven, maar besloot dat het geen nut had. Wie luistert er nu naar mijn stem.

De professor in kwestie vond dat we al onze tijd moesten steken in zoveel mogelijk lezen en werken voor onze studies, dat wij als studenten lui zijn en onze kansen niet ten volle benutten. Wat voor hem onzichtbaar bleek te zijn, is dat niet elke student zoals hij is. Studeren is niet voor iedereen een gegeven privilege. De meesten werken naast hun studies, van kleine jobs tot voltijdse jobs. Velen hebben ook andere zorg- of huiselijke taken. Studenten doen ook vrijwilligerswerk, of hebben artistieke of sportieve bezigheden die ook om tijd en energie vragen (en dat evenveel verdienen). De barrières die hij niet ziet, bestaan wel voor anderen.

Het is ook altijd hetzelfde type professoren dat onmenselijk veel literatuur opgeeft en werk vraagt. In mijn carrière aan de universiteit heb ik gemerkt dat vrouwelijke professoren veel menselijker waren voor hun studenten, en veel dichter bij mijn realiteit.

Waarom zijn er dan niet meer vrouwelijke professoren? Er zullen meer dan genoeg vrouwen zijn die dat in principe zouden willen doen. Zelf wou ik vroeger graag professor aan de universiteit worden. Tot ik het milieu waar ik in zou belanden zag: witte, kalende mannen waar ik geen voeling mee had (dat is een veralgemening, maar grotendeels wel terecht lijkt me). Ik verloor mijn intentie, en wou niet meer verder aan de universiteit. Ik voelde me er niet op mijn plaats. Of dat nu is omwille van mijn vrouw-zijn, queer-zijn, of autistisch-zijn; geen idee, maar anders is en blijft anders.

Het lijkt me niet onrealistisch om te stellen dat het zo wel vaker voelt voor andere vrouwen, of in het algemeen iedereen die niet wit en niet mannelijk en niet neurotypisch is. Stereotype beelden over ‘de professor’ houden een implicit gender bias in stand die discrimineert en uitsluit.

Voor iedereen die op een bepaalde manier niet aan het beeld van ‘de professor’ voldoet (dat beeld waar je daarnet ook aan dacht), zijn de barrières hoog. Niet wit, niet man, niet cis, niet hetero, niet middenklasse, niet able-bodied of able-minded ..

In Vlaanderen is slechts een kwart van de professoren vrouwelijk.[1] Onder doctoranten is de genderverhouding meer gelijk, maar vanaf postdoctoraal niveau begint het serieus scheef te trekken. Waarom gebeurt dit? Vooroordelen. Stereotype genderbeelden. Kunnen de vrouwelijke kandidaten een carrière als professor combineren met hun gezinsleven? Kunnen ze een volle aula wel aan? Vragen die bij hun mannelijke collega’s niet aan bod komen.[2]

Aan de KU Leuven is 70% van het personeel, 60% van de docenten, 65% van de hoofddocenten, 70% van de hoogleraren en 80% van de gewone hoogleraren MAN. Omgekeerd: dat is telkens 30% – 40% – 35% – 30% en 20% VROUW. [3]

Is er een genderproblematiek aan de universiteiten? Ja. Alleen, als je die vraag aan mannen stelt, zullen ze dat meestal ontkennen. Uit een enquête van het Centrum voor Genderstudies (2011) bleek dat een overgrote meerderheid van mannelijke personeelsleden aan de UGent vonden dat mannen en vrouwen gelijk werden behandeld; terwijl de helft van de vrouwelijke postdocs het gevoel hadden dat ze meer obstakels ervaarden dan hun mannelijke collega’s, en dat ze minder vaak gevraagd werden voor projecten en congressen dan hun mannelijke collega’s met gelijkaardige expertise.[4]

Privilege is onzichtbaar voor degenen die het bezitten. Die blindheid stoort me mateloos, en zou iedereen moeten storen. Verandering zal beginnen bij luisteren naar degenen die het geloof in hun eigen stem zijn verloren.

[Noot: deze opinie is geschreven in februari 2020, en bijgewerkt in februari 2021.]

Bronnen


[1] https://www.knack.be/nieuws/belgie/vandaag-zijn-vrouwelijke-professoren-nog-steeds-in-de-minderheid-er-is-nochtans-geen-gebrek-aan-talent/article-opinion-1427743.html

[2]       https://www.standaard.be/cnt/dmf20190211_04168510

[3] https://www.kuleuven.be/diversiteit/feiten-en-cijfers-1/Cijfers_en_acties?fbclid=IwAR0BYeOmMI4Og8Xaz7zZqE49X1kSFiqW_NsrO7MDdRl8zH554MsPbKxUiV8

[4] https://www.ugent.be/nl/univgent/waarvoor-staat-ugent/diversiteit-en-gender/gender/historiek-van-het-universitair-genderbeleid#8–glazen-plafond

UNDIVIDED for KU Leuven

UNDIVIDED is a student-faculty diversity initiative at KU Leuven. For a more inclusive university. Contact us at UNDIVIDED@kuleuven.be or on our social media.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s